Odkryto skarb należący zapewne do wędrownego metalurga, działającego w dorzeczu środkowej Noteci. W rejonie o bogatym osadnictwie, który w młodszej epoce brązu odgrywa znaczną rolę w kontaktach pomiędzy basenem Morza Bałtyckiego a południem Europy. Skarb ukryto obok nasypu kamienno-ziemnego być może w sytuacji jakiegoś zagrożenia. Z uwagi na swoją masę stanowił wartość niebywałą. Był odmienny jednocześnie od innych skarbów znanych z tych czasów, ze względu na jednolitość asortymentu, jakim są siekierki i formy odlewnicze. Znakomita większość skarbów brązowych zawiera jeszcze metalowe detale stroju.

Można jednak postawić i inną hipotezę, która mogłaby wyjaśnić charakter skarbu. Był to, w połączeniu z tak tajemniczym nasypem kamienno-ziemnym, obiekt kultowy. Może o tym świadczyć jego usytuowanie na prawie płaskim terenie otoczonym dwoma ciekami wodnymi i niewielkim oczkiem wodnym, obok nasypu, nie mającego na ziemiach polskich analogii w czasach wcześniejszych i w epoce brązu. Nasyp zbudowano zapewne dla złożenia bóstwu darów. Jedną z cenniejszych umiejętność ówczesnych ludzi była metalurgia. Być może dlatego brązownik - osoba ciesząca się ogólnym poważaniem - dbając o "źródło" zarobku, upraszał w ten sposób "łaski" bóstwa. Złożone w darze przedmioty świadczą o bogactwie wytwórcy i jego hojności.

Jak różne hipotezy dotyczące odkrycia w Rosku wynikają z pewnej jego odmienności w stosunku do innych gromadnych metalowych znalezisk z epoki brązu, ale także ciągle niekompletnej jeszcze naszej wiedzy o kulturze tych społeczności zwłaszcza jej kulturze duchowej. Okolice Roska obfitują w wyjątkowo bogate znaleziska z epoki brązu. Wiele z nich zasługuje na szczególne zainteresowanie archeologów. Niektóre, w tym ostatnio odkryte, zostaną wyeksponowane w przygotowywanym skansenie archeologicznym w Rosku.


Strona Główna | Kultura Łużycka | Krótka Historia Odkrycia | Konstrukcja Kamienna | Skład Depozytu | Próba Interpretacji

Instytut Prahistorii
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza

ul. Św. Marcina 78, 61-809 Poznań, tel. (0-61) 829 47 94, fax (0-61) 829 47 88
E-mail: henmach@main.amu.edu.pl